Επιστολή Κωνσταντίνου Βʹ της Ελλάδας προς Γεώργιο Παπανδρέου – 8 Ιουλίου 1965

Επιστολή προς Γεώργιο Παπανδρέου
Συγγραφέας: Κωνσταντίνος Β΄ της Ελλάδας
8 Ιουλίου 1965


Ἐν Κερκύρᾳ τῇ 10ῃ Ἰουλίου 1965

Κύριε Πρωθυπουργέ

Ἡ τελευταῖα συνεργασία σας μετ’ ἐμοῦ ἐγένετο τὴν 5ην Μαρτίου. Τὴν 29ην Ἀπριλίου, μετά τὴν ὁρκωμοσίαν τῶν ὑπουργῶν, συνωμιλήσαμεν ἐπ’ ὀλίγον ἰδιαιτέρως. Τἠν δὲ 7η Μαΐου εἴχομεν σύσκεψιν, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεζητήθη ἀποκλειστικῶς τὸ Κυπριακὸν. Ἔκτοτε δέν ἐζητήσατε νὰ σᾶς δεχθῶ εἰς συνεργασίαν διὰ νὰ μέ ἐνημερώσετε ἐπί τῶν γεννηθέντων τόσο σοβαρῶν καὶ κρισίμων θεμάτων. Νομίζω ὅτι, ὅταν ὁ Πρωθυπουργός ἀπέχει ἐκ τῶν συνεργασιῶν μετά τοῦ Βασιλέως, δέν λειτουργεῖ ὁμαλῶς τὸ Κράτος.

Εὑρισκόμενος διὰ τοὺς λόγους, οὓς καλῶς γνωρίζετε, εἰς Κέρκυραν, αἰσθάνομαι ὅτι άποτελεῖ καθῆκον μου νὰ σᾶς ἐκφράσω διὰ τῆς παρούσης τὰς σκέψεις μου ἐπί τῆς καταστάσεως τῆς Χώρας. Εἶναι αὔτη ἀνώμαλος καὶ ἀνησυχητικὴ, καθιστῶσα ἐπείγουσαν, κατά τὴν γνώμην μου, τὴν λήψιν ριζικῶν καὶ ἀδιαβλήτων ἀπό πάσης πλευρᾶς μέτρων ἀποκαταστάσεώς του τοῦ σοβαρῶς κλονισθέντος κράτος δικαίου, ἑδραιώσεως τῆς νομιμότητος καὶ ἐπαναφορᾶς τοῦ αἰσθήματος τῆς άσφάλειας καὶ τῆς τάξεως. Ἀνώμαλος κατέστη ἡ κατάστασις ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐκ τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας Πληροφοριῶν, ἡ ὁποῖα ὑπάγεται προσωπικῶς εἰς ὑμᾶς καὶ διοικεῖται ὑπό προσώπων τῆς ἀπολύτου ἐμπιστοσύνης σας, ἐξεπορεύθη ἡ ἐπαναστατική, συνωμοτική ὀργάνωσις εἰς τὰς Ἐνόπολους Δυνάμεις, μοναδικὸν σκοπὸν ἔχουσα τὴν ἀνατροπἠν τοῦ Συντάγματος τῆς χώρας καὶ τὴν ἐπιβολὴν δικτατορίας ἐλεεινῆς μορφῆς, ἀποκρουστικῆς εἰς πάντα ἐλεύθερον ἄνθρωπον. Ἀφ’ ἧς μοῦ διεμηνύσατε τὸ γεγονὸς τῆς ἀνακαλύψεως τῆς συνωμοσίας, σᾶς συνεβούλευσα νὰ ἐνεργήσετε ἀποτελεσματικῶς πρὸς πᾶσαν κατεύθινσιν διὰ τὴν πλήρη ἐξιχνίασιν τῆς ὑποθέσεως καὶ τὴν ἀνακάλυψιν τῶν ἐνόχων. Μετὰ λύπης μου διεπίστωσα ὅτι ἡ ἀνταπόκρισίς σας εἰς τὸ αὐτονόητον αἴτημά μου τῆς ἀπολύτου διαλευκάνσεως δὲν ὑπῆρξε ἰκανοποιητική, καίτοι τὸ αἴτημα τοῦτο ἐναρμονίζεται πρὸς τὸ στοιχειῶδες συμφέρον τῆς Δημοκρατίας.

Διεφωνήσαμεν ήδη επί της εισηγήσεώς σας προς εμέ, της διαβιβασθείσης δια του κ. Υπουργού Εθνικής Αμύνης, να τερματισθή η διερεύνησις της υποθέσεως μετά την υποβολήν του πορίσματος της διοικητικής εξετάσεως, εν τω οποίω όμως ομολογούνται αποτυχίαι ως προς την ανακάλυψιν βασικών συντελεστών και μετά την επιβολήν ελαφρών πειθαρχικών ποινών εις όσους ενόχους ηδυνήθη να ανεύρη ο διενεργήσας την εξέτασιν. Και μου παραγγείλατε ότι δεν εδέχθητε την την γνώμην μου, αλλ’ ότι θα την εσέβεσθε και θα παρεπέμπατε εις τακτικήν ανάκρισιν, ως σας συνεβούλευσα, την συνομοσίαν και εις ανακριτικόν συμβούλιον προς απόταξιν τους ενόχους. Ενώ, όμως, δεν επιτρέπεται να υφίσταται ουδ’ επ’ ελάχιστον έδαφος πολιτικής ενέργειας εις τας Ενόπλους Δυνάμεις, ηθελήσατε να συζεύξητε προς την συνομοσίαν άλλην υπόθεσιν, άσχετον, διαφόρου εντελώς φύσεως, την οποίαν σκοπίμως παραπέμψατε συγχρόνως εις την ανάκρισιν. Εάν παρ’ ελπίδα ενόμισέ τις ότι η παραπομπή και της υποθέσεως ταύτης θα ηδύνατο τυχόν να με εύρη διαφωνούντα, επλανήθη οικτρώς, διότι ούτε εγώ, ούτε ουδείς άλλος ορθοφρονών, ανιδιοτελής και έντιμος άνθρωπος είναι δυνατόν να μην επιθυμή την αυστηροτέραν δυνατήν εξέτασιν οιασδήποτε, οποθενδήποτε προερχομένης παρανόμου και αντιπειθαρχικής κινήσεως εις τας Ενόπλους Δυνάμεις. Και είναι ανησυχητική εις βαθμόν σοβαρώτατον η κατάστασις της χώρας, εφ’ όσον κινδυνεύει να καταληθή η νομιμότης, το κράτος δικαίου, εξ ενεργειών αποδεικνυομένων δι’ απτών αποδείξεων της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, αναγορευθείσης εις ελεγκτήν της νομιμότητος και επεμβαινούσης εις το έργον της Στρατιωτικής Δικαιοσύνης προς επηρεασμόν των κρίσεων δια της ασκήσεως ψυχολογικής βίας, τόσον κατά των εκτελούντων διατεταγμένην υπηρεσίαν αξιωματικών, όσον και κατά των μαρτύρων. Δυστυχώς, ευρίσκομαι εις την δυσάρεστον θέσιν να σας δηλώσω ότι τας επεμβάσεις αυτάς ενισχύετε και υποθάλπετε, καίτοι δια τους λόγους τους οποίους δεν θα ήθελα να αναφέρω, ανυπέρβλητους και εξ αντικειμένου δεδομένους, η θέσις υμών, εν συναρτήσει προς τη υπόθεσιν της συνομωσίας εις τας Ενόπλους Δυνάμεις, έχει από καιρού καταστή εξαιρετικώς ευαίσθητος και λεπτή. Σας απευθύνω έκκλησιν να σταματήσετε αμέσως πάσαν δραστηριότητα καταλυτικήν θεμελιωδών κανόνων της λειτουργίας του πολιτεύματος και πρόξενον πολιτικής αναταραχής και κλονισμού του αισθήματος της ασφάλειας των πολιτών. Σας συμβουλεύω να απομακρύνετε δια διαταγής σας από την ανάκρισιν πάντα υπηρετούντα παρά τη Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών και να διακηρύξητε προς πάσαν κατεύθυνσιν ότι είσθε κεκηρυγμένος υπέρ απολύτως ανεπηρεάστου ευρέσεως ολοκλήρου της αληθείας δια την συνομοσίαν.

Τελώ εν πλήρει επιγνώσει της σοβαρότητος της καταστάσεως. Γνωρίζω καλώς ότι εκ πηγών στενότατα προσκειμένων προς υμάς ενεπνεύσθησαν αι προειδοποιήσεις και αι απειλαί εναντίον μου αι ομοιάζουσαι προς εκβιασμόν. Δέχομαι να αντιπαρέλθω πάντα ταύτα υπό την προϋπόθεσιν ότι θα θελήσητε, ως ήδη σας ζητώ, δια σαφών και απερίφραστων δηλώσεών σας, να εξηγήσετε ευθαρσώς και τιμίως προς τον λαόν, ότι ούτε είχον ποτέ ούτε έχω την πρόθεσιν να απομακρυνθώ έστω και κατά κεραίαν από των υπό του Συντάγματος ρητώς καθοριζομένων καθηκόντων και υποχρεώσεών μου προς τας οποίας θα παραμείνω αυστηρώς προσηλωμένος, και ότι θα τηρήσω απαρεγκλίτως τον όρκο μου. Συγχρόνως σας καλώ να καταδικάσετε δημόσια την εναντίον μου συκοφαντικήν εκστρατείαν και να λάβετε σύντονα και αμέσου αποδόσεως μέτρα διαλύσεως πάσης οργανώσεως ή προπαρασκευής λαοκρατικών εκδηλώσεων ή στάσεων προπαρασκευαζόμενων υφ’ οιονδήποτε πρόσχημα προς υποδούλωσιν του ελληνικού λαού και κατάλυσιν της λαϊκής κυριαρχίας και των ατομικών ελευθεριών. Εν μέσω της βαρείας ατμοσφαίρας ην αφήσατε να δημιουργηθή, θεωρώ ότι αποτελεί υποχρέωσίν σας η άμεσος και άνευ δισταγμού πραγματοποίησις των όσων σας ζητώ.

Η προειδοποίησις μου αυτή είναι η τελευταία. Έχω την αξίωσιν να γνωρήζητε ότι δεν έχω σκοπόν να έλθω εις οιανδήποτε μορφής ρήξιν προς την πλειοψηφίαν του ελληνικού λαού. Εις υμάς, όμως, προσωπικώς, απόκειται εφ’ όσον έχετε διακηρύξει την πρόθεσίν σας να εκπληρώσητε τη λαϊκήν εντολήν περί πραγματοποιήσεως και διατηρήσεως τα ομαλής λειτουργίας του πολιτεύματος, να ενεργήσητε αδιστάκτως όσα σας εξήγησα και εζήτησα ανωτέρω, ώστε να προκύψουν συνθήκαι πρόσφοροι δια την δημιουργικήν αντιμετώπισιν των σοβαρών εκκρεμών προβλημάτων της χώρας. Διότι, εν πάση περιπτώσει, τελείτε εν επιγνώσει της αναληθείας των γραφομένων καθημερινώς, ότι δήθεν υφίσταται θέμα λειτουργίας των δημοκρατικών θεσμών, και έχει ήδη φτάσει η ώρα εσείς, ως υπεύθυνος πρωθυπουργός, να μη ανέχεσθε τα σκόπιμα ψεύδη, όταν ουδέν τοιούτον ζήτημα υφίσταται επί βασιλευομένης δημοκρατίας της Ελλάδος.